ANASİYASET

Müzakere masasında değişen şartlar

Erivan ve Bakü bir sonraki müzakere masasında hangi değişen şartlar ve taleplerle buluşacak?

44 saat süren askeri operasyonun ardından uluslararası toplumun da katılımıyla Ermenistan-Azerbaycan sınırında ateşkes sağlandı.

Tarafların ateşkes ve barış gündemine ilişkin görüşleri son derece farklı.

Yine de, tarafların müzakereler sayesinde tekrar aynı masaya gelmesi bekleniyor.

Son savaş ise, tarafların şartlarını ve çıkış noktalarını ne ölçüde değiştirdi veya bu süre içinde ne kadar değişti?

Ermeni tarafının “kırmızı çizgileri”, ülke toprakları üzerinden sınır ötesi bir koridor sağlama açısından değişmedi, bu açık.

Erivan’ın konumu en üst düzeyde yeniden onaylandı.

Başbakan Paşinyan, Azerbaycan’ın 2020’deki 44 günlük savaşın sonuçlarından memnun olmadığını askeri operasyonlarla kanıtladığını da vurguluyor.

“Azerbaycan aslında 9 Kasım 2020 tarihli üçlü açıklamanın 3 ana maddesine karşı savaşıyor.

Birincisi Dağlık Karabağ’ın var olması, ikincisi Dağlık Karabağ’ın bir temas hattına sahip olması, korunması ve güvenliği Rusya Federasyonu tarafından garanti altına alınmış olması ve Rusya Federasyonu’nun Dağlık Karabağ’ın güvenliğinin ile savunma hattının garantörü olması ve Laçin Koridoru da dâhil olmak üzere, Dağlık Karabağ ile Ermenistan arasındaki bağlantı.

Azerbaycan bu üç hükme karşı mücadele ediyor”,- dedi Paşinyan.

Dışişleri Bakanı Ararat Mirzoyan ise,

“Ermeni tarafı, kendi topraklarından geçen yollar üzerinde ülkelerin egemenliğini ve yargı yetkisini sağlayacak karayolu ulaşım rejiminin netleştirilmesinden sonra Azerbaycan’a iletişim kanalları sağlamaya hazır olunduğu görüşünü defalarca dile getirdik”,- dedi.

Bakan, “Azerbaycan ateşi derhal durdurmalı, Azerbaycan silahlı kuvvetleri eski mevzilerine dönmeli, Ermeni savaş esirleri serbest bırakılmalıdır.

Ermenistan çok yapıcı bir konuma sahip, taviz veriyor, mekanizmalar, çözümler sunuyor, ancak Azerbaycan, Ermenistan topraklarını işgal etmek, Ermenistan Cumhuriyeti topraklarında egemen bir koridora sahip olmak istiyor”,- dedi.

Edmon Marukyan ise, Yerevan ve Bakü’nün taleplerinden bahsederken, “Koridor istiyoruz diyorlar, Ermenistan diyor ki, Ermenistan mevzuatının belirlediği usule göre size bir yol veriyoruz, gelin, kullanın.

Azerbaycan Ermenistan topraklarını işgal etmek, egemen bir koridora sahip olmak, Ermenistan’ın farklı bölgelerinde yeni topraklara sahip olmak ve onları fethederek ilerlemek istiyor.

Ermenistan’ın Azerbaycan’a verecek hiçbir şeyi yoktur, verilenler 44 gün savaşları sonucunda verilmiştir”,- demektedir.

Siyaset bilimci Hakob Badalyan, “Radiolur” ile yaptığı bir söyleşide, içerik açısından yeni müzakerelerin aynı olabileceğini, ancak müzakere havasının kesinlikle değiştiğini belirtiyor.

“İçerik hakkında konuşursak, esaslı bir değişiklik olmayacağını düşünüyorum, çünkü şimdiye kadar taraflar pozisyonlarını oldukça net bir şekilde ifade ettiler.

Bir diğer konu da bu ateşkesin müzakere sürecine nasıl bir hava kattığı ve nasıl bir etki yaptığı.

Yani sadece iki tarafın ruh halini değil, aynı zamanda büyük oyuncu-aracıların ruh hallerini de kastediyorum.

Badalyan, askeri operasyonların başlamasının ardından Nikol Paşinyan’ın 15-16 Eylül tarihlerinde Özbekistan’ın Semerkant kentinde düzenlenecek Şanghay İşbirliği Örgütü zirvesine katılımını iptal ettiğini kaydetti.

Siyaset bilimciye göre, bu zaten gözle görülür bir değişimdir.

Ermenistan-Azerbaycan meseleleri Semerkant’ta mutlaka tartışılacaktı.

Başbakan Nikol Paşinyan, son askeri operasyonlara kadar devam eden müzakere sürecinin ana yönünün barış yönünde olduğunu duyurdu.

Ancak, barış görüşmelerinin savaşlarla kesintiye uğradığı ve yeni sorunların yükü altına girdiği ortaya çıktı.

Daha fazlasını göster
Back to top button