ANAEKONOMİSİYASET

Artsakh Cumhuriyeti’nin ekonomik zararı

Abluka sırasında Artsakh Cumhuriyeti ekonomisi yaklaşık 220 milyon ABD doları zarar gördü

Artsakh bilgi merkezinin istatistik verilerine göre, Artsakh’ın tüm sağlık kurumlarında planlanan ameliyatların askıya alınması nedeniyle yaklaşık 1.000 vatandaş sağlık sorunlarını ameliyatla çözme fırsatından mahrum kaldı.

Bugüne kadar 252 hasta, Uluslararası Kızılhaç Komitesi’nin arabuluculuğu ve refakatiyle Artsakh’tan Ermenistan’a nakledilerek tedavi gördü.

Azerbaycan tarafı Artsakh ambulanslarının hareketini engellediği, Kızıl Haç’ın ise ambulansı olmadığı ve hastaların ulaşımının sıradan araçlarla gerçekleştirildiği için yatarak hasta taşımak mümkün değil.

Abluka nedeniyle 570’i çocuk olmak üzere, toplam 3 bin 900 kişi evlerine dönemedi ve bunların sadece küçük bir kısmı Kızılhaç ve Rus barış güçlerinin yardımıyla evlerine döndü.

Stepanakert-Goris otoyolunda hiçbir vatandaş serbestçe seyahat etmedi ve insanların iki yönlü hareketi 184 kat azaldı ve yalnızca Kızıl Haç ve Rus barış güçlerinin desteğiyle (114 günde 279.300 kişi yerine, 1.521 kişi) girişler ve çıkışlar gerçekleşti.

Artsakh vatandaşlarının tek bir arabası bloke edilmiş yoldan geçmedi ve Kızıl Haç ve Rus barış gücü araçlarının hareketi, abluka olmadan olması gerekenden neredeyse 46 kat daha azdı (114 günde 104.880 yerine, 2.297 araç girdi ve çıktı).

Sadece Kızıl Haç ve Rus barış güçleri tarafından, abluka olmadan gerçekleşecek olandan yaklaşık 12 kat daha az hayati mal ithal edildi (114 günde yaklaşık 45.600 ton yerine 3.948 ton).

Abluka sırasında Azerbaycan, Ermenistan’dan Artsakh’a gaz arzını toplam 48 gün boyunca tamamen veya kısmen, elektrik arzını ise 85 gün boyunca tamamen kesti.

Bu, günde altı saatlik kesinti ve ek acil durum kapatmalarına ve birçok tesisin faaliyetlerine son vermesine veya kısıtlamasına yol açtı.

782 işletme (toplamın %18,3’ü) abluka koşullarında çalışamama nedeniyle faaliyetlerine ara vermiş olup, geri kalan işletmeler kısmi hacimle veya devlet desteğiyle faaliyet göstermektedir.

Abluka ve hayati altyapının kesintiye uğraması nedeniyle, ablukanın başlangıcından bu yana yaklaşık 9.800 kişi fiili işini ve gelirini (hükümet destekli geçici istihdam vakaları dâhil) kaybetti, bu da özel sektör çalışanlarının yüzde 50’sinden fazlasını oluşturmaktadır.

32,6 kilometre yol, onlarca kilometre su hattı, binlerce hektar arazinin sulama sistemi, 3 bin 717 daire, 40’tan fazla sosyal ve üretim altyapısı inşaatı durduruldu.

Abluka sırasında Artsakh Cumhuriyeti ekonomisi yaklaşık 220 milyon ABD doları zarar gördü ve bu da öngörülen yıllık GSYİH endeksinin (903 milyon dolar) yaklaşık yüzde 24 oranında sağlanamamasına yol açtı.

Daha fazlasını göster
Back to top button