Middle East Eye: Ermeni Soykırımı’nın tanınması İsrail ile Azerbaycan arasında gerilime yol açtı
İsrail hükümetinin pazar günü Ermeni Soykırımı’nı resmen tanıma kararı, ülkenin en yakın müttefiklerinden biri olan Azerbaycan’ın nadir görülen sert eleştirilerine neden oldu.
Middle East Eye’ın haberine göre, Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada İsrail’in kararını “ciddi bir endişe” olarak nitelendirdi.
Bakanlık, tanıma kararını “tarihi gerçeklerin çarpıtılması” ve “karmaşık bir tarihsel meselenin siyasi karara dönüştürülmesi” olarak değerlendirdi.
Açıklamada, “uygun hukuki veya bilimsel temele dayanmadan” alınan bu kararın “kabul edilemez” olduğu vurgulandı.
“Bu tür adımlar uzlaşma ve karşılıklı anlayışa katkı sağlamaz. Aksine, mevcut anlaşmazlıkları derinleştirir ve bölgede kalıcı barış ile istikrarın sağlanmasına yönelik çabaları zedeler” ifadelerine yer verildi.
Bakanlık ayrıca İsrail hükümetine kararını yeniden gözden geçirme çağrısında bulundu.
Azerbaycan ile İsrail arasında yakın ilişkiler bulunuyor. Bakü, İsrail’in en büyük petrol tedarikçilerinden biri olurken, İsrail de Azerbaycan’a gelişmiş silah sistemleri sağlıyor.
Geçen yıl Bakü, Suriye ve Gazze’deki gelişmeler nedeniyle artan gerilimi azaltmaya yönelik girişimlerde bulunmuştu.
Türkiye ile Azerbaycan ise birbirlerini stratejik müttefik olarak görüyor. 2021’de imzalanan Şuşa Beyannamesi kapsamında iki ülke, üçüncü bir devletin saldırısı halinde birbirlerine destek vermeyi taahhüt ediyor.
2020’deki İkinci Karabağ Savaşı sırasında hem Türkiye hem de İsrail, Azerbaycan’a destek vermişti.
İsrail hükümetinin aldığı karar şu aşamada yalnızca hükümetin tutumunu yansıtıyor. Resmi devlet politikası haline gelmesi için Knesset tarafından da onaylanması gerekiyor.
İsrail siyaseti uzmanı Dunya Basol, Azerbaycan’ın Knesset’te söz konusu kararın kabul edilmesini engellemek amacıyla İsrail üzerinde baskı kurmaya çalışabileceğini belirtti.
Basol ayrıca, “İsrail’in Azerbaycan ile Türkiye arasındaki ittifakın hassasiyetini yeterince dikkate almaması şaşırtıcı” değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye Dışişleri Bakanlığı da yayımladığı ayrı açıklamada, İsrail’in bu adımı Gazze’de işlendiği iddia edilen suçlar nedeniyle Başbakan Binyamin Netanyahu ve diğer İsrailli yetkililer hakkında çıkarılan tutuklama kararlarının kamuoyundaki etkisini azaltmaya yönelik siyasi bir girişim olarak değerlendirdi.
İsrail ayrıca, Gazze’de soykırım işlendiği iddiaları kapsamında Uluslararası Adalet Divanı’nda da devam eden bir dava süreciyle karşı karşıya bulunuyor.
